SİNDİRİM SİSTEMİ İŞLEYİŞİNİN DENETİMİ

Sindirim sistemiyle salgıbezlerinin mekanik ve salgısal etkinlikleri, sinirsel ve hormonal mekanizmalarca denetlenir. Otonom sinir sistemi, sindirim sisteminin genel etkinlik düzeyini belirler; otonom sinir sisteminin parasempatik sinir sistemi, mide ve incebağırsaklar duvarının kasılmasıyla sindirim bezlerinin salgılarını artırır. İncebağırsak duvarında kas hareketlerini düzenleyen otonom sinir ağları vardır ve mide asidinin salgılanması, vagus siniri aracılığıyla merkezi sinir sistemi tarafından başlatılabilir.
“Lokal” hormonlar sistemi, salgılamaların zamanında başlayıp bitmesini sağlar. Mide, gıda maddeleriyle dolduğunda midenin alt kısmı, daha fazla gastrin salgılar; gastrin, mide salgıbezlerinin asit salgılamasını artırır. Kısmen sindirilmiş gıdaların mide enzimleriyle karışmasından oluşan koyu kıvamlı sıvının (kimüs) onikiparmakbağırsağına ulaşması, mide asidi salgılanmasını engelleyen ve safrayla pankreas enzimlerinin salgılanmasını uyaran hormonların salgılanmasını başlatır.
Mide ülserlerinin tedavisinde midenin üzerindeki vagus sinirinin uçlarının cerrahi müdahaleyle çıkarılması (vagotomi) ya da midenin gastrin salgılayan kısmının alınmasıyla (gastrektomi) asit salgılanması uyarısı azaltılabilir.