Kalp gibi başka organlarda da (dölyatağı ve bağırsaklar gibi), ritmik kasılmaları denetleyen özel dokular bulunur. Kalpte, doğal olarak oluşan ve ritmik kasılmaları doğrudan denetleyen, sinoartiyal düğüm (kalpte sağ kulakçıkta bulunan uyarı merkezi) denilen bir hız ayarlayıcısı vardır.
Sinoatriyal düğüm, sağ kulakçığın duvarında (çeperinde), vena kava superiyorun (vücudun üst yanındaki kanı toplayan toplardamar -tıbbi danışman notu) yakınındadır ve kendi elektrik üretiminin bir ritmi vardır. Bu hareket, çevresindeki kalp kaslarına, özel iletici hücrelerle de tüm kalbe iletilir, bu da kalp kaslarının kasılmasını başlatır. Sinoatriyal düğümün elektriksel ritmi, vagus siniri tarafından yavaşlatılabilir, kalpteki sempatik sinirler ya da epinefrin (adrenalin) gibi hormonlar tarafından hızlandırılabilir.
Kalp, bir hastalık nedeniyle ritmi sürdüremezse, kalp ritmini sağlayan yapay aygıtlar (kalp pili) kullanılabilir. Bu aygıtlar, kalbe, belirlenmiş hızda elektrik akımı vererek, uyarıcı küçük şoklar uygular. Elektrik akımı, kalp kasının kasılmasını, bu da kanın pompalanmasını sağlar.
Bu aygıtlar, genellikle iki öğeden oluşur; elektriksel uyarı üretimi için bir üreteç ve damarların içine yerleştirilen kalp kasıyla bağlantıyı sağlayan ince teller ya da elektrotlar. Üreteçler, yaklaşık 28 gram ağırlığında, küçük aygıtlardır ve en az beş yıl değiştirilmesi gerekmeyen bir lityum pilinden güç alırlar. Bu aygıtlar, genellikle göğüs kemiğinin (çatı kemiğinin) üst kısmında, deri altına yerleştirilmektedir. Bu, hafif yatıştırıcılar ve lokal anestezi ile gerçekleştirilen, küçük bir işlemdir. Üreteçler, genellikle, vücuda zarar vermeyen titanyumla kaplıdır. Bazen, bu aygıtlar, kemere takılarak vücudun dışında da kullanılabilmektedir.
Üreteçten gelen ve elektrotlardan geçerek kalp kasına ulaşan elektrik akımlarının hızı, önceden ayarlanabilmekte ya da uzak bir anahtar yardımıyla dışardan denetlenebilmektedir. Bu aygıtlar, kalpteki bozukluğa bağlı olarak, kalbin kasılma hızını izleyip yalnızca anormal atışlar olduğunda elektrik akımı gönderebilir ve bu şekilde, damar tıkanıklığı, metabolizma bozuklukları ya da bazı ilaçların yan etkileri nedeniyle çok yavaş atan bir kalbi uyarmak için kullanılabilir. Ayrıca, çok hızlı olan kalp atışlarının sabitlenmesi ya da kalp durmasından sonra kalbin eski ritmine kavuşturulması için de kullanılabilir.