Omuzlar, Kollar ve Eller

Beze (ganlion) özellikle eller, bilekler ve ayaklardaki kiriş ya da eklemler üzerindeki veya etrafındaki bir kisttir. Beze kistleri, etkilenen bölgeye uygulanan buz torbalan ve ağrı için de ağızdan alınan ilaçlar ile tedavi edilir. Bezeler ganglionektomi veya kist aspirasyonu ile alınabilir.

“Tetik parmak” (trigger finger) bükülü ya da kıvrık pozisyonda kilitlenmiş bir parmaktır ve genellikle parmak kirişinin iltihaplandığı ve şiştiği tenosinovitin bir sonucudur. Parmak bükülü olduğundan şişen kiriş kılıfının dışına çıkar ancak parmağın düzleşebilmesi için tekrar içeri girmez. Ancak ek bir çaba veya diğer elle baskı yapılarak, genellikle bir çıt sesiyle birlikte parmak düzeltilebilir (bu yüzden tetik parmak denir). Tedavi genellikle dinlenme veya iltihap önleyici ilaçlar ile olur.

Parmak eklemi burkulmaları ve çıkmaları sık görülen spor yaralanmalarıdır. Genellikle kırılan parmak, kırık tahtasıyla komşu parmağa bağlanıp hareketsizleştirilerek tedavi edilir. Kırık sabit değilse ya da iyileştirilemiyorsa ameliyat zorunlu olabilir. Parmak uçlarını düzleştirmeyi güçleştiren “çekiç parmak” (eklemleri tutan hastalıklarda başparmağın aldığı şekil), parmak ucuna bağlanan kirişin zedelenmesi sonucunda meydana gelir. Genellikle altıyla dokuz hafta boyunca özel bir kırık tahtası ile tedavi edilir.

Dupuytren kasılmasının avuç içi derisi altındaki bağ dokusunun ağrısız bir şekilde incelmesi ve kasılmasıdır. Ağrısız küçük bir nodül sonunda kordon benzeri bir banda dönüşerek parmakların düzleştirilmesini engeller. Bu durumdan, en fazla dördüncü ve beşinci parmaklar etkilenir. Ağır vakalarda el pençe gibi gözükür. Ellerden birinde veya her ikisinde de kasılma görülebilir. Zaman zaman ayak tabanları da bundan etkilenebilir. (daha fazla…)

El sinirlerinin herhangi birinin yaralanması özel bir grup soruna yol açar. Ulnar sinirin zarar görmesi, parmakların çekme ve yaklaştırma hareketlerinin ve küçük parmaktaki duyunun kaybedilmesine neden olur. Elde, dördüncü ve beşinci tarak kemiği-parmak kemiği eklemlerinin açıldığı ve parmakların büküldüğü pençe el adı verilen bir şekil bozukluğu gelişir. Bilek kesilmeleri veya bilek tüneli sendromunda olduğu gibi sıkışmalar nedeniyle orta sinir de hasar görebilir. Bu, başparmağın zayıflamasına, başparmak ve parmak uçlarında duyu kaybına yol açar. (daha fazla…)

El, nesneleri, güçlü kavrama ve ince kavrama olarak adlandırılan iki farklı şekilde tutmayı sağlar. Ağır çantaları taşıma veya bir desteğe asılma durumlarında kullanılan güçlü kavramada, nesneler avuç içinde tutulur ve kas gücünün çoğu önkoldaki bükücü kaslardan alınır. Uzun bükücü kirişler, önkoldan parmaklar ve başparmağa uzanır ve böylece parmaklar nesnenin etrafını sıkıca tutabilir. El içindeki kasların da aktif olması gerekir ancak geniş önkol bükücü kasları özellikle önemlidir. (daha fazla…)

El, başparmak tarafındaki radyal ve diğer taraftaki ulnar atardamar olmak üzere iki atardamarla beslenir. Bu iki atardamar, avuç içindeki iki kavisi oluşturmak üzere birleşir. Parmak atardamarları bu kavislerden dallanır ve parmakların her iki yüzüne ilerler. Uç büyük sinir -ulnar, orta ve radyal- el kasları ve derisini besler. Ulnar sinir karşı tenar kası, kemikler arası kas, başparmak yaklaştırıcı kirişi ve solucansı kaslardan ikisi ile küçük parmak ve yüzük parmağının küçük parmağa komşu yüzeyi üzerindeki deriyi besler. Orta sinir tenar kaslar ve diğer iki solucansı kas ile avuç içi, başparmak, işaret parmağı, orta parmak ve yüzük parmağının orta parmağa komşu yüzeyindeki deriyi besler. Parmak uçlarında oldukça zengin duyu sinirleri bulunmaktadır; bu da…

Dört parmak işaret, orta, yüzük ve küçük parmak olarak isimlendirilir. Her biri, aralarında menteşe tipi eklem bulunan üç parmak kemiği içerir. Başparmakta, gene arasında menteşe tipi eklem bulunan yalnızca iki kemik, yakın ve uzak parmak kemiği bulunur. Parmaklar kas içermez; avuç içi veya önkoldaki kaslara bağlı kirişler aracılığıyla hareket ederler. Uçları sırt (arka) tarafındaki tırnaklar ile korunur. Parmak uçları eşsiz kabartma çizgilerle kaplıdır ve bu çizgiler parmak izimizi oluşturur.

Tenar kasları, bilek ve başparmak arasındaki dolgun tümseği oluşturur ve başparmak hareketlerine katkıda bulunur. Bu hareketler arasında, başparmağın parmak uçlarına dokundurulabilmesini sağlayan önemli hareketler yer alır. Karşı tenar grubu (hipotenar) avuç içinin yan tarafında bilek ile küçük parmak arasında yer alır. Kemiklerarası kaslar her bir tarak kemiği arasında yer alır; parmakları birbirinden ayırır (çekme), tekrar birleştirir (yaklaştırma) ve tarakkemiği-parmak kemiği ekleminin bükülmesi ile parmakların açılmasına yardımcı olur. Başparmağın onu avuç içine doğru iten farklı bir çekici kası vardır. (daha fazla…)

Avuç içi yüzeyi, nesneleri kavramaya yardım edecek şekilde hafif çöküktür ve alttaki dokuya sıkıca bağlı ince bir deri tabakası ile kaplıdır. Avuç içi derisindeki çizgiler başparmak ve parmakların ve eklerinin bükülmesinin bir sonucudur. Ayrıca avuç içinde parmakları ileri kıvıran (açan) kirişler, tenar ve karşı tenar kaslarından kaynaklanan iki yumuşak tümsek de yer alır.